Hernieuwd Touwtrekken om de EU-Begroting

Engeland blijft zichzelf isoleren terwijl de Europese as, Duitsland en Frankrijk, de rangen weer sluiten. Roger Dols 12 december 2005

Afgelopen week heeft de premier Blair een compromisvoorstel voor de EU-begroting voor de periode 2007-2013 aan de EU voorgelegd. Het voorstel houdt in dat de nieuwe EU-landen minder steun ontvangen. Als enige tegemoetkoming stelde hij dat Engeland tijdelijk iets minder rabat (de korting die Engeland als enige ontvangt van de EU) ontvangt. In de praktijk zou dit betekenen dat het subsidiebeleid structureel op de helling gaat, terwijl Engeland slechts tijdelijk een beetje geld minder ontvangt van de EU. Het is kortom een herhaling van een half jaar geleden toen het opstellen van een EU-begroting voor de periode 2007-2013 ook al op dezelfde punten stukliep. Wat is hier nu eigenlijk aan de hand?

Ten eerste is er het verhaal van Engeland. Hoewel Engeland lid is van de EU, stellen zij zich meer op als bondgenoot van de VS, dan als EU-land. Het is typisch engels om wantrouwig te staan tegenover alles wat van het Europese vasteland komt. Blijkbaar spelen zij liever een ondergeschikte rol t.o.v. de VS, dan een gedeelde leidende rol in Europa. Ook wanneer het op het afstaan van financiële middelen aan de EU aankomt, stellen zij zich al te zuinig op. Als gevolg van de blufpoker van Margeret Thatcher en Europese bestuurlijke zwakte ontvangt Engeland tot op de dag van vandaag jaarlijks een omvangrijk bedrag terug van de EU. Feitelijk claimen zij relatief meer van de EU dan landen als Polen en Hongarije. Voor een land met een economische sterkte als Engeland is dat ronduit beschamend. Het getuigt van een akelige vorm van provincialisme om het afschaffen van deze vreemde rabat te koppelen aan de herstructurering van het Europese subsidiebeleid.

Dit brengt ons bij het tweede probleem van de Europese begroting. Dat is het subsidiebeleid, met name op landbouwgebied. Het is belangrijk dat Europa een eigen landbouwsector behoudt om niet volledig afhankelijk te zijn van landen buiten Europa. Dat zou politiek gezien een behoorlijke verzwakking zijn omdat andere landen hun ideeën en voorwaarden dan aan Europa zouden kunnen opleggen, zonder dat wij daar een even zwaar weerwoord op kunnen geven. Dat betekent echter niet dat de Europese landbouw murw gesubsidieerd moet worden. Het is zelfs zo dat een te sterke afhankelijkheid van Europese subsidies een noodzakelijke vernieuwing in landbouwtechnieken in de weg staat. Wat Europa nodig heeft is een doordacht strategisch landbouwplan en een sterk, flexibel bestuurlijk orgaan dat de uitvoering van dit plan controleert en waar nodig bijstuurt. Wanneer dit gebeurt kan het budget van de landbouwsubsidie zeker met 10% omlaag, zodat er weer gelden beschikbaar komen voor andere benodigde structurele projecten in de EU.

Er zijn nog een aantal knelpunten te herkennen in de onderhandeling om de nieuwe EU-begroting. De twee bovenstaande vormen echter de kern van het probleem. Wie nog eens goed hiernaar kijkt, kan zien dat dit probleem te herleiden is tot twee andere, meer fundamentele problemen.

Het ene probleem is dat de EU niet beschikt over een sterk bestuur met een sterke strategische agenda. Een dergelijk bestuur zou allang een sterkere inzet van de financiële middelen hebben afgedwongen bij de EU-landen. Het zou gezorgd hebben dat de structurele problemen in de EU structureel zou worden aangepakt. Om dit te bereiken heeft de EU een verdergaande eenwording nodig waarbij de landen sterkere politici naar Brussel sturen. Een sterker bestuur kan zelf zorgen voor een meer gestroomlijnde organisatie.

Het andere probleem is de gebrek aan eenheid binnen de EU. Wanneer men naar schiedenis van de EU kijkt, wordt duidelijk dat de EU bestaat dankzij de gezamelijke inspanning van Frankrijk en Duitsland. [zie eerder artikel]. Engeland is een economisch sterk land, maar zij zijn, ook historisch gezien, niet bereid om hun lot aan dat van Europa te koppelen. Wat er ook voor hun beweegredenen te zeggen is, het is een zware belemmering voor de EU. Vanuit Europees standpunt gezien is het verstandig dat Engeland zich uit de EU terugtrekt. Op die manier kan de EU beter profiteren van de Frans-Duitse inspanning en kan er meer voortgang worden geboekt in de Europese samenwerking. Ook voor Engeland zou dit goed zijn. Zij zouden de tijd kunnen nemen om te bedenken of zij hun heil liever zoeken bij de VS of toch in Europa. Wanneer zij die keuze gemaakt hebben, kunnen zij zich met meer toewijding aan hun taak wijden.

Top